Vrijdag of maandag?
Halen of brengen?
Via school of aan de deur?
Het zijn vragen die ik regelmatig krijg van ouders die net gescheiden zijn of volop bezig zijn met het uitwerken van hun verblijfsregeling. Logische vragen, want je wilt het goed doen. Voor jezelf, maar vooral voor je kinderen.
Wat ik hen dan altijd vertel: de dag of het tijdstip is minder belangrijk dan je denkt. Wat wél een enorm verschil maakt, is hoe dat wisselmoment eruitziet.
Kinderen hebben minder last van de scheiding dan van wat er rondom de scheiding gebeurt
Laat dat even bezinken.
Onderzoek bevestigt het keer op keer, en ik zie het in mijn praktijk dagelijks: kinderen zijn veerkrachtig. Ze kunnen omgaan met twee huizen, twee slaapkamers, twee sets regels. Wat hen écht raakt, is de spanning die ze voelen wanneer hun ouders elkaar zien. De strakke kaken. De stiltes die te luid zijn. De opmerking die nét iets te scherp klinkt. Een kind is een spons. Het absorbeert alles, ook wat je niet uitspreekt.
Vrijdag of maandag?
Beide hebben voor- en nadelen, het antwoord hangt af van jullie situatie.
Vrijdag geeft het kind een heel weekend als start bij de andere ouder. Handig als de afstand groot is of als er leuke dingen gepland zijn. Maar het kan ook betekenen dat een vermoeid kind na school meteen moet omschakelen, net op het moment dat hij het minste energie heeft.
Maandag heeft als voordeel dat het weekend “heel” blijft bij één ouder. De wissel gebeurt via school, wat voor veel gezinnen de meest vlotte overgang blijkt. Geen afscheidsscène aan de voordeur, geen gespannen moment tussen de ouders. Het kind gaat gewoon naar school en komt ’s middags of ’s avonds aan bij de andere ouder.
Via school wisselen is voor veel kinderen de minst belastende optie. Niet omdat de ontmoeting tussen ouders per se slecht is, maar omdat het kind zo niet het gevoel heeft dat het midden in een overdracht staat. De school fungeert als neutrale tussenstop. Een nadeel is dat ook de bagage dan op en af mee naar school moet.
Halen of brengen?
Ook hier: wat werkt voor het ene gezin, werkt niet voor het andere. Maar er is één vuistregel die ik meegeef: vermijd de situatie waarbij je elkaar te dikwijls moet zien zolang dat nog moeilijk is. Een korte blik, een strakke mond, een geforceerde glimlach,… een kind van drie ziet het. Een kind van twaalf al helemaal. En het blijft plakken, lang nadat jullie allebei alweer verder zijn met jullie dag.
Is er toch contact nodig? Houd het kort, vriendelijk en zakelijk. Jullie hoeven geen vrienden meer te zijn, maar jullie blijven wel samen ouders. Of collega’s van het allerbelangrijkste project: jullie kinderen.
Het wisselmoment is geen evaluatiemoment
Nog iets wat ik vaak zie: het kind heeft nog zijn jas en schoenen aan en meteen beginnen al de vragen.
“Hoe was het bij mama?”
“Heeft papa iets gezegd over…?”
“Was het leuk?”
Goedbedoeld, absoluut. Maar voor een kind dat net van de ene wereld naar de andere is overgestapt, is dat veel. Het heeft even tijd nodig om te landen. Geef hem dat. Een kwartier, een halfuur. Laat je kind binnenkomen, iets drinken. Wees er gewoon. Je hoeft niet meteen te weten hoe het weekend was.
Kleine rituelen, groot houvast
Wat wél helpt: een vast ritueel bij aankomst. Iets kleins, iets vertrouwds. Altijd warme chocomelk als hij binnenkomt. Altijd even in de zetel knuffelen voor er iets anders gebeurt. Altijd hetzelfde liedje in de auto op weg naar huis.
Het gaat niet om wat het ritueel is. Het gaat om de herhaling. Die geeft structuur, en structuur geeft veiligheid. Zeker in een periode waarin zoveel veranderd is.
En als het toch misgaat aan de deur?
Dan is dat geen ramp. Dan is dat een signaal. Een signaal dat jullie als ouders misschien nog iets uit te werken hebben, niet noodzakelijk samen, maar ieder voor zich. Of met begeleiding.
Tijdens een bemiddeling bij Odos helpen we ouders niet alleen met de praktische afspraken op papier. We denken ook mee over hoe die afspraken in de praktijk zo vlot mogelijk kunnen verlopen. Want een goed akkoord is meer dan een handtekening. Het is iets dat dag na dag werkt, ook aan de voordeur. En het is maatwerk.
Meer lezen over bemiddeling? Dat kan hier.
